Europees Asiel- en Migratiepact treedt in werking

Op 12 juni 2026 is het Europese Asiel- en Migratiepact officieel in werking getreden. Dit pact markeert de grootste hervorming van het Europese asiel- en migratiestelsel in decennia en is gericht op versterkte buitengrenzen, snellere procedures en meer controle over wie de Europese Unie binnenkomt.

Belangrijkste veranderingen

Met de inwerkingtreding van het pact worden de volgende maatregelen van kracht:

• Verplichte grensprocedure: Asielzoekers met een geringe kans op bescherming worden onderworpen aan een verplichte grensprocedure.
• Tweestatusstelsel: Er wordt onderscheid gemaakt tussen erkende vluchtelingen en personen met subsidiaire bescherming. Voor de laatste groep gelden nareisvoorwaarden, zoals inkomens- en huisvestingsvereisten en een wachttermijn.
• Afschaffing asielvergunning voor onbepaalde tijd: De asielvergunning voor onbepaalde tijd wordt afgeschaft.
• Efficinte en uniforme asielprocedures: Binnen de EU worden asielprocedures efficinter en uniformer, waardoor procedures in de lidstaten beter op elkaar aansluiten.
• Snellere koppeling tussen asielbeslissingen en terugkeertrajecten: Aan de grens worden asielbeslissingen sneller gekoppeld aan terugkeertrajecten.

Voorbereidingen in Nederland

In de aanloop naar de invoering van het pact heeft Nederland diverse voorbereidingen getroffen. Zowel de Tweede als de Eerste Kamer hebben ingestemd met de benodigde wetgeving om de Nederlandse regelgeving in lijn te brengen met de Europese regels. Daarnaast zijn stappen gezet op het gebied van asielprocedures, opvang en ondersteuning van uitvoeringsorganisaties, met oog voor de druk op deze organisaties.

Minister Van den Brink benadrukt het belang van deze hervorming: "Vandaag zetten Nederland en de andere lidstaten een belangrijke stap naar een beter functionerend Europees asiel- en migratiestelsel. We hebben de afgelopen periode grote stappen gezet om ons hierop voor te bereiden. Tegelijkertijd gaat het om de meest ingrijpende hervorming van ons asielstelsel in de afgelopen 25 jaar. Daarom blijven we samen met uitvoeringsorganisaties werken aan een zorgvuldige uitvoering van de nieuwe regels."

Implementatie en monitoring

Het ministerie is zich bewust van de druk op uitvoeringsorganisaties en benadrukt het belang van een zorgvuldige implementatie. De inwerkingtreding van het pact markeert een belangrijk startpunt, waarbij het ministerie en betrokken organisaties blijven werken aan de verdere optimalisering van processen en systemen om de nieuwe Europese regels effectief uit te voeren.

De Europese Commissie zal monitoren of de implementatie voldoet aan de Europese wetgeving en adequaat wordt toegepast. Nederland zet in op strikte en volledige implementatie van het pact en werkt samen met andere EU-landen, zoals Itali en Griekenland. Daarnaast blijft Nederland de samenwerking zoeken met landen buiten de EU om de instroom te beperken en terugkeer te vergroten, bijvoorbeeld door gezamenlijke terugkeerhubs en het behandelen van asielaanvragen buiten de EU.

Voor meer informatie over het Europese Asiel- en Migratiepact en de implementatie in Nederland, kunt u terecht op de website van de Rijksoverheid.